Portal promocja.mielec.pl prezentuje informacje i relacje - zapraszamy do współpracy: ogłoszenia - reklama w internecie i gazecie, grafika i skład komputerowy, zdjęcia reklamowe, foto i wideo reportaże
Strona główna / Historia i Kultura / Godne polecenia / „Sprawiedliwi i nie tylko ziemi mieleckiej i okolic”, Włodek Gąsiewski. III wydanie 2026

„Sprawiedliwi i nie tylko ziemi mieleckiej i okolic”, Włodek Gąsiewski. III wydanie 2026

W 2026 r. ukazało się III wydanie książki pt. „Sprawiedliwi i nie tylko ziemi mieleckiej i okolic” autora Włodek Gąsiewski. Publikacja formatu 17×24 cm ma okładki twarde i zawiera 310 stron.

Spis treści

Przedmowa do wydania trzeciego ……….. 6

Wypowiedź Renaty Szyfner-Hurd córki Sprawiedliwego Eugeniusza Szyfnera i wnuczki Sprawiedliwej, jego matki Katarzyny Szyfner, którzy podczas

okupacji niemieckiej przechowywali dziewięcioro Żydów …….. 10

Rozdział I Żydzi na ziemi mieleckiej ……… 12

Osadnictwo żydowskie do czasu rozbiorów Polski ………….. 12

Rozwój osadnictwa i próby kolonizacji żydowskiej w okresie galicyjskim ………. 15

Żydzi ziemi mieleckiej w okresie II Rzeczypospolitej ……… 19

Zagłada Żydów na ziemi mieleckiej ……… 22

Rozdział II Na ziemi mieleckiej – wśród narodów świata … 24

Akordeonista przed domem… – jak Tomasz Buś uratował Itę – Irenę Weissmann swoją przyszłą żonę …….. 32

Danuta Ciecierska z Warszawy do Mielca i z powrotem ………. 46

Zofia Czarnota pośmiertnie otrzymała medal w Mielcu …….. 49

Ćwik Genowefa – Kilianowie z Pnia „Sprawiedliwych”, nieprawdopodobna historia uratowanego Izraela Kleina i „rosyjskiego generała” ……. 52

Władysław Bartoszewski odnalazł ,,Sprawiedliwych” – bracia Dobrowolscy Józef, Stanisław i Władysław oraz Zofia Dobrowolska z Chrząstowa

i okolic ………… 57

Ostatni z Jankielów. Historia ocalenia przez Jana i Marię Domagałów z Zachwiejowa Icka i Jeremiasza Kirschenbaumów oraz śmierci ich siostry

Blimy zastrzelonej przez kapitana Wehrmachtu ……….. 63

Jak Zofia i Maciej Dudzikowie z Czajkowej Zygę i Salka Allwaissów uratowali ………… 86

Tadeusz Kasprowicz – lekarz Sprawiedliwy ……… 97

Powrót z Edenu – umarli nie dziedziczą, czyli historia Olgi Warchałowskiej uratowanej przez Eugeniusza Korczaka córki baronowej Blattberg

z Borowej ……. 100

Korzennik Józefa Anna (Bogusz) z bratem księdzem ratująca w Mielcu Żydów ………….. 110

Sprawiedliwi wśród Narodów z Żarówki Bronisława i Władysław Kryczkowie oraz Józefa i Jan Cichoniowie …….. 112

Sprawiedliwa w Borowej spoczywa ………… 118

Markowski Franciszek, Markowska Stefania, Markowski Stanisław i Walas Marcin z Chrząstowa, którzy uratowali żydowskie małżeństwo Friedę i Marka Verstandig …. 124

Józef Mądry – z pamiętnika „Sprawiedliwego człowieka” …….. 134

Maria i Stanisław Pachołowie i ich syn Piotr uratowali rodzinę Birnbaum z Radomyśla Wielkiego ……….. 148

Pieróg Eugeniusz Sprawiedliwy z Borków Nizińskich …….. 150

Starak Józef, Starak Julia, Starak Zbigniew, Pytel-Starak Józefa ……. 152

Florian Szczurek z Janowca zginął za ukrywanie Żydów ………. 154

Katarzyna Szyfner i Eugeniusz Szyfner „Sprawiedliwi” z chorzelowskiego majątku Tarnowskich ……. 156

Rozdział III Skazani ale uratowani ……… 171

Ocaleni w Grojs Radomyszle ……… 172

Dzieciństwo z gwiazdą Dawida, wspomnienia Eisika Leibowicza – urodzonego przed wojną w Radomyślu Wielkim, który przeżył zagładę

Żydów tego miasteczka ………… 175

Ostatni Żyd urodzony na ziemi mieleckiej, historia Edzia Rosenblatt vel Edwarda Stanisława Duleckiego, który przyszedł na świat w Dulczy Małej

5 stycznia 1944 r. …….. 184

Moniek Koen – Moshe Gur, który przeżył Holokaust  ……… 199

Wieczność w kurniku czyli młoda Żydówka podczas wojny w Mielcu ………. 205

Uratowana Szejndla Ladner ………. 218

Rozdział IV godni pamięci znani i nieznani ……. 219

Inne przykłady ratowania Żydów na ziemi mieleckiej podczas okupacji niemieckiej w latach 1939-1944  …. ……219

Andrzej Bik i Jan Bik ………… 219

Ksiądz Jan Curyłło – proboszcz parafii Radomyśl Wielki ……… 222

Wiktor Jaderny ……….. 225

Jak „Jędrusie” pomagali Żydom ………. 226

Andrzej Kopecki ……….. 228

Rodzina Marii Kseń z Łysakowa ………… 229

Stanisław Rębiś z Trzciany k. Mielca, który uratował Żyda Leiba Sussela (Süsella) Feuera ………… 230

Stefanowiczowie z Radomyśla Wielkiego …….. 235

Zofia Sajek ………….. 236

Józef Szęszoł ………… 238

Leon Wanatowicz ………… 238

Józefa Wojciechowska ……….. 240

Stefan i Maria Piechota z Czajkowej …….. 241

Rozdział V  represje wobec Polaków ratujących Żydów … 242

Za co Niemcy spalili Podborze ……….. 243

Panika, strach i represje – skutki pacyfikacji Podborza …….. 248

Polacy zabici przez Niemców za udzielanie pomocy Żydom ……. 249

Źródła ……… 253

Suplement 2022–2025 Sprawiedliwi

Kubik Czesław …………. 261

Fiszel Fried z Wampierzowa w powiecie mieleckim uratowany Żyd na liście Schindlera ………… 262

Pomoc udzielona dla żydowskiej rodziny Akiwy i Temmy Kornbluht przez Ludwikę i Piotra Krawców z Wampierzowa …….. 269

Helena Wydro podczas okupacji niemieckiej ukrywała Żyda w samym centrum Mielca ……

Bronisława Porwit rodaczka z Rzędzianowic k. Mielca ……….. 274

Rodzina Teresy Wajs z Tuszymy uratowana dzięki ochrzczeniu w parafii w Przecławiu …………. 275

Sprawiedliwi, którzy pamiętają – Stefan Drozdowski z Pława zlokalizował przybliżone miejsce  rozstrzelania przez Niemców Żydów w Lasku Pławskim … 276

Indeks nazwisk – obejmuje także przypisy i źródła ……… 278

Indeks miejscowości i nazw geograficznych (bez źródeł) …….. 289

O autorze …….. 296

Józef Witek o książce „Sprawiedliwi…” ………… 296

„Sprawiedliwi z Mielca” w Polskim Radio Rzeszów – wywiad Grzegorza Janiszewskiego z Polskiego Radia Rzeszów z Włodkiem Gąsiewskim ………. 298

Sprawiedliwi i nie tylko… – spotkanie dyskusyjne …….. 299

Fotoreportaż z filmowej wizji lokalnej w miejscu zamieszkania Sprawiedliwych Katarzyny Szyfner i Eugeniusza Szyfner z Chorzelowa i w redakcji autora w Mielcu … 300

„Chroniąc pamięć” wyróżnienie dla Włodka Gąsiewskiego …….. 302

Judaica – niektóre artykuły prasowe, internetowe, filmy wideo oraz książki autora Włodek Gąsiewski ……… 304

Sprawiedliwi i nie tylko ziemi mieleckiej i okolic ……… 306

Berek obok starej synagogi. Wspomnienia i historie dzieci oraz dorosłych polskich i żydowskich mieszkańców Pułtuska z czasów pokoju i wojny

XX wieku ……… 307

Zdążyć przed Judaszem, rozmowa dwóch furmanów z Żydem w Wielką Sobotę 1943 r.  ……….. 307

Sprawdź również

Mieleccy kryminalni zatrzymali poszukiwanego listem gończym, który był też sprawcą włamania i profanacji kaplicy

Data publikacji 10.11.2026 Policjanci Wydziału Kryminalnego z Komendy Powiatowej Policji w Mielcu zatrzymali 28-letniego mieszkańca …